Herenboeren Soest e.o. Burgerinitiatief (tekst)

Ondergetekenden verzoeken hierbij het volgende onderwerp overeenkomstig het bepaald in de Verordening op het Burgerinitiatief Soest op de agenda van de gemeenteraad te plaatsen.

Omschrijving burgerinitiatief

Stichting Herenboeren Soest (e.o.) is een burgerinitiatief op coöperatieve leest geschoeid, dat zich toelegt op de ontwikkeling en realisatie van een kleinschalig gemend agrarisch bedrijf van circa 20 ha omvang in de Gemeente Soest. De boerderij heeft onder andere ten doel te voorzien in circa 60% van de behoefte van haar leden (200 gezinnen, zo’n 500 personen) aan groente, fruit, vlees, vleeswaren, aardappelen en eieren en zal gerund worden door een professionele boer in loondienst. De eenmalige financiële inleg van de leden dekt de benodigde investeringen, terwijl de exploitatie wordt gedekt door een maandelijks contributiemodel.

Kernwoorden rond de Herenboerderij zijn:

  • natuur-inclusieve landbouw en veeteelt, met als uitganspunten: het sluiten van ketens, bodemkwaliteit, biodiversiteit, landschapsbeheer en duurzaamheid;
  • verbindende werking tussen leden onderling, tussen dorp en platteland en tussen het initiatief en de Soester samenleving in brede zin;
  • ketenverkorting (traceerbare, lokale voedselproductie);
  • professionaliteit & continuïteit.
  • duurzaam

Het initiatief wordt inmiddels breed maatschappelijk gedragen, o.a. door ruim 70 gezinnen (die zich reeds aanmeldden) en zo’n 1000 volgers van onze periodieke nieuwsbrief. Naast de (potentiele) leden zijn er veel goede contacten met en ondersteuning van maatschappelijke organisaties , zoals  Stichting Vrienden Soester Eng, Natuurmonumenten, Actiegroep Vrij Polderland, IVN, NMU, scholen, Rabobank Amersfoort Eemland, lokale boeren, media en vele anderen. Ook gesprekken met de meeste fracties binnen de Gemeente Soest leverde veel positieve reacties op. Het initiatief wordt als mooi voorbeeld van verbindende lokale landbouw met vitale bodems als publiek goed en gezonde voeding vermeld in o.a. de Landbouwvisie van de Provincie Utrecht en het rapport Panorama Nederland van het College van Rijksadviseurs. Dit brede pallet aan steun is wat ons betreft een voorbode van de maatschappelijke impact welke wij beogen door het verbinden van burgers, agrariërs, kennis- en onderwijsinstellingen en maatschappelijke instellingen rond de thema’s voeding, duurzaamheid en beleving van landelijk gebied.

Meer informatie over het initiatief vindt in het bijgesloten memo, waarop wij desgewenst graag nadere toelichting verstrekken.

Burgerinitiatiefvoorstel

Herenboeren Soest (e.o.) ziet vele raakvlakken tussen de ambities van haar initiatiefnemers/leden en het beleid en beleidsplannen van de Gemeente Soest. Onder andere op het gebied van de gewenste burgerparticipatie, duurzaamheid, biodiversiteit, landschapsbeheer, verbinding, gezondheid, reductie van afval en recreatie in buitengebied. Wij zouden graag intensiever dan nu het geval is samenwerken met de Gemeente Soest rond ons locatievraagstuk, vanuit de overtuiging dat ‘waar een wil is…’. In lijn met de bevindingen van het gelijknamige rapport van de Ombudsman d.d. 11 april 2018 nummer 2018/020 is daarbij voor ons als burgerinitiatief belangrijk dat:

  • dat de Gemeente ondersteuning biedt en hulp op maat;
  • dat de Gemeente oplossingsgericht denkt, vanuit mogelijkheden i.p.v. regels;
  • dat de Gemeente voortvarend handelt en als één geheel optreedt;
  • dat de Gemeente duidelijkheid biedt omtrent mogelijkheden (of niet) en voorwaarden;
  • dat de Gemeente het initiatief serieus neemt.

Dit leidt ons, indiener en plaatsvervanger, tot de volgende concrete vragen aan uw Raad:

  1. Is de Raad bereid – los van de uiteindelijke locatie – haar steun in algemene zin uit te spreken voor een Herenboerderij in de Gemeente Soest?
  • Is de Raad bereid B&W opdracht te verlenen actief, open en constructief bij te dragen aan de ontwikkeling en realisatie van een Herenboerderij in de Gemeente Soest en daarvoor capaciteit en een vast aanspreekpunt/coördinator op ambtelijk niveau beschikbaar te stellen?
  • Is de Raad bereid deze opdracht aan B&W nader te concretiseren ten aanzien van de navolgende respectievelijke onderdelen:
  • het onderzoeken van de mogelijkheden voor het stichten van een Herenboerderij op agrarische gronden in bezit van de Gemeente Soest en, zo er mogelijkheden zijn, bestaande pachtverhoudingen (veelal kortlopend) te heroverwegen?
  • het onderzoeken van de mogelijkheden van ruilverkaveling, met inzet van agrarische gronden in bezit van de Gemeente Soest en, zo er mogelijkheden zijn, bestaande pachtverhoudingen (veelal kortlopend) te heroverwegen?
  • het inzetten van de relaties van de Gemeente Soest met grondbeherende organisaties (zoals bijvoorbeeld Natuurmonumenten), andere Gemeentes (zoals Amersfoort in relatie tot de grondposities van Amersfoort in de Gemeente Soest tegen de grens van bedrijventerrein de Isselt) en grondeigenaren in algemene zin?
  • het gezamenlijk met Herenboeren Soest (e.o.) optrekken richting de Provincie Utrecht, waarvan onderdeel zal zijn het onderzoeken van de status van ‘Pilot Groene Contour’, zoals beschreven op pagina 40 van de Landbouwvisie 2018 van de Provincie Utrecht?
  • het verlenen van planologische medewerking in de voorbereidende fase ten aanzien van nader te duiden potentiële locaties? Concreet gaat het dan om samenwerking ten aanzien van de meer gedetailleerde uitwerking van de Herenboerderij qua:
    • optimale inpasbaarheid in landschaps- en natuurbeleid;
    • in kaart brengen en voorbereiden van vergunningstrajecten en/of binnen- dan wel buitenplanse bestemmingsplanwijziging, voor zover noodzakelijk om een Herenboerderij welke bestaat uit kleinschalige veehouderij (runderen, varkens en kippen) gecombineerd met tuinbouw en fruit mogelijk te maken;
    • ontsluitings- en parkeervraagstukken;
    • al wat verder in beeld komt en raakt aan Gemeentelijk en/of Provinciale taken/verantwoordelijkheden.
  • Is de Raad bereid, in het licht van de noodzaak van behoud momentum en draagvlak voor het burgerinitiatief, B&W te verzoeken de opdrachten hiervoor onder 3 sub a) t/m d)  voortvarend te vervullen door deze binnen een termijn van 6 maanden af te ronden en van haar bevindingen aan de Raad verslag te doen?